|
|
|
|
Bu yazının tamamını bilgisayarınıza
kaydetmek için tıklayınız
Bu yazıyı arkadaşınızın e-mail adresine gönderin!
|
|
|
|
|
|
El ve Kalemle Yazma
|
|
|
|
|
|
Terkîb husûsiyetinin tahakkuku el ve kalem husûsiyetine bağlıdır. Çünkü, hat san’atında estetik yazı ne çizmedir, ne de umûmi mânâda yazmadır. Belki terkîb husûsiyeti’nin ve estetik îcapların şartları içinde; el ve kalemin, husûsî bir teknik tâkibiyle yürütülmesidir. Böyle bir yürütmede, diğer yazılar, yazmalar ve yazışlarda bulunmayan ve başka san’atlarda görülmeyen bu el ve kalem husûsiyetinin öyle izleri tezâhür eder ki, her birine “san’at rûhunun maddeye aksetmiş izleri ve sûretleridir” diyebiliriz. El ve kalemle bu tarzda bir yazma, hiç bir yazıda ve hiçbir san’atda bulunmayan bir fârikadır.
Bu mânâca, yazının el ve kalemle yazılması ve kalemlerin yazı nevi’lerine göre muayyen bir kalınlığa tâbi’ tutulmaları ve bir kalemin hafî ve celî seyirler içinde rol alabilmesi, yâni; muayyen haddin altında ve üstünde derecelere inip çıkabilmesi terkîb işini daha ince bir hâle getirmiştir. Çünkü bu hâl ve tavırların her birinde gereken rûhî hendesenin, diğerinden az çok farkla tatbîk edilmesi, harf ve kelime bünyelerine yeni yeni estetik karakterler bulup katma işini de doğurmuştur. Bütün bunları el ve kalemle şu veya bu kayıd ve şart altında inceden inceye, en bedî’ bir sûret lehinde işlemek, en kalın kalemlerin çıkaracakları harf ve kelime bünyelerine aynı incelikleri ve karakterleri verebilmek, her birinin husûsiyetini en bedî’ bir sûret içinde tebârüz ettirmek, yazanın kendi canından koparıp o sûrete katmak kadar müşkül bir iş olduğu için; terkîb ameliyesini, seyyâliyeti daha ileri götüren bir mâhiyette başarmak ve aynı amanda metâneti de sağlamak zarûrî olduğundan; san’atkârı, değer san’atlarda görülmeyen daha ince bir fâaliyetin gidişine uygun bir sûrette el ve kalem yürütmek zorunda bırakmıştır. Gerçi, bu zorlu işte en mühim rol, el ve kalemi ilgilendirmekle berâber, san’atkârın bu hususlara âit bilgisi, kudret ve isteği, cehd ve dikkati kâfî olmayıp “meleke” denilen olgunluğa ermiş bulunmak da, en esaslı şartlardandır. Bu şartlara riâyet sâyesindedir ki, hat san’atı İslâm’ın elinde ve kaleminde, yepyeni bir hâl ve kıymet kazanmıştır.
|
|
|
|
|
|
|
Bir Önceki Konu: Metânet
|
|
|
|
Bir Sonraki Konu: İbdâ
|
|
|
|
Makaleler Sayfasına Dönmek İçin Tıklayınız...
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|